Onafhankelijke publieksenquête gestart om gevolgen coronabeleid bloot te leggen
Toine de Graaf | Datum: 22 februari 2026
Illustratie: Leon Baaren aka The Artoonist
“zonder voldoende details blijven belangrijke vragen onbeantwoord”
De Stichting Biomedische Rekenkamer (BMRK) heeft vorige week de ‘Postcovidmonitor’ gelanceerd, een onafhankelijke online publieksenquête die de werkelijke gezondheidsgevolgen van het coronabeleid wil blootleggen. Doel is uiteindelijk een grote onafhankelijke databank te realiseren waar wetenschappers wereldwijd gratis mee kunnen werken. “Uiteraard op voorwaarde van radicale transparantie”, zegt BMRK-voorzitter Cyril Wentzel.
De Biomedische Rekenkamer (BMRK), een stichting die onafhankelijk onderzoek doet naar de gevolgen van het coronabeleid van de overheid, lanceerde 10 februari de online publieksenquête PostCovidMonitor. Dat gebeurde in Apeldoorn tijdens het Battle for Science-event van LighthouseTV. Vanuit hun stand ging de flyer Hoe is het nou met jou? grif van de hand. Deze wijst op een gebrek aan “betrouwbare cijfers over de werkelijke gevolgen van het coronabeleid”. De onafhankelijke enquête moet een “goede evaluatie op basis van correcte data” mogelijk maken, inclusief gezondheid voor en na vaccinatiecampagne en effecten van preventiemaatregelen op werk, leven en gezondheid van burgers.
De publieksenquête biedt ruime mogelijkheden voor het anoniem melden van persoonlijke ervaringen en observaties in je omgeving. “De vragenlijst bestaat uit een combinatie van meerkeuze- en open vragen”, zegt BMRK-voorzitter Cyril Wentzel. “Er is ook ruimte om te rapporteren over anderen, met name overledenen in de zeer nabije omgeving. Ook hun verhaal dient te worden vastgelegd voor een betrouwbaar beeld.”
Iedereen kan de PostCovidMonitor invullen, waardoor het geen ‘representatieve’ steekproef is. “Grootschalige, representatieve steekproeven zijn complex, kostbaar en tijdrovend. Toch kunnen de door ons te verzamelen gegevens ook van grote waarde zijn. In veel onderzoek naar de effecten van covid-19 en de coronamaatregelen ontbreekt het aan voldoende gedetailleerde en goed vergelijkbare data. Hoewel de beschikbare gegevens in sommige gevallen wijzen op zorgwekkende patronen, is de informatie vaak te beperkt om betrouwbare conclusies te kunnen trekken. Zonder voldoende details blijven belangrijke vragen onbeantwoord. De PostCovidMonitor is opgezet om deze leemte gedeeltelijk te vullen door ervaringen en observaties systematisch vast te leggen.”
Wentzel verwijst naar het PostCovidonderzoek-programma, dat in 2024 vanuit de overheid werd opgestart. “Dat netwerk is gefinancierd door ZonMw en beschikte over een budget van ruim 40 miljoen euro voor een consortium van instellingen. Daarnaast was circa 9 miljoen euro gereserveerd voor het uitvoeren van een enquête. De bijbehorende vragenlijsten hebben wij goed bestudeerd. Hoewel daarin enige erkenning bestaat voor mogelijke negatieve effecten, zelfs voor vaccinatieschade, blijven de vragen grotendeels oppervlakkig. De uitkomsten van deze enquête zijn bovendien tot op heden niet publiek beschikbaar, ondanks pogingen van onze stichting om deze openbaar te laten maken. Al met al heeft dit ons gesterkt in dit bottom-upinitiatief: de PostCovidMonitor.”
De BMRK hoopt zoveel mogelijk mensen te bewegen melding te doen van hun gezondheidservaringen sinds 2020. De website PostCovidMonitor.nl en de flyer roepen iedereen op mee te doen aan de enquête en familie/kennissen erover te informeren. “We hebben noodgedwongen een bescheiden mediastrategie. Maar we werken wel met een lijst van mogelijke verspreidingspaden, en met behulp van een crowdfunding zouden we een steekproef onder 8000 mensen kunnen doen. Het is geen enkel probleem als de eerste deelnemers grotendeels afkomstig zijn uit de ‘wakkere’ wereld, maar iedereen is nadrukkelijk welkom. De woordkeuze in de vragenlijst is daar ook op afgestemd. Een voorbeeld: we spreken over preventieve medicatie in plaats van over ivermectine. We verminderen zo het afbreukrisico en aanknopingspunten voor framing.”
De BMRK is bij de voorbereiding van de enquête niet over één nacht ijs gegaan. “Het voortraject heeft meer dan twee jaar geduurd. We hebben bijvoorbeeld advies ingewonnen over hoe je zo’n vragenlijst opstelt. Daarbij hebben we ruggespraak gehad met meerdere professionals. Maar om eerlijk te zijn: niet iedereen uit de wereld van de epidemiologie wilde ons van raad voorzien.”
Toch kunnen in de toekomst in principe alle wetenschappers ter wereld kosteloos gebruikmaken van de gegenereerde data voor het doen van retrospectief onderzoek. “Wij stellen de verzamelde gegevens beschikbaar voor onderzoeksteams die zich bij ons melden. Voordat zij toegang krijgen tot de data, dienen zij wel een formulier te ondertekenen waarbij zij instemmen met radicale transparantie over data, scripts en aannames.” Vanwege de reproduceerbaarheid van het onderzoek, maar ook om te voorkomen dat wetenschappers die uiteindelijk niet blij worden van hun bevindingen, deze begraven in een la. “Wij hebben bijvoorbeeld nog een Woo-verzoek lopen bij ZonMw over de essentiële details van de Nivel oversterfte-studie, omdat het daar ontbreekt aan die openheid. Volledige transparantie is echt noodzakelijk.”
De PostCovidMonitor is er op dit moment nog alleen in een Nederlandstalige versie. “De bedoeling is dat dit voorjaar een Engelse versie volgt. Wij hebben de Ierse biochemicus Ivor Cummins, die moderator was tijdens de Battle for Science, nu aan boord als ambassadeur. In Apeldoorn hebben we een filmpje met hem opgenomen, dat hij heeft gepost op zijn X-account (@FatEmperor). We streven ook naar een Duitse versie.”
Als het aan Wentzel ligt, wordt de PostCovidMonitor een doorslaand succes. “Toen we de eerste tien ingevulde vragenlijsten binnen hadden, waren die al meteen inzichtelijk. Ik dacht: híer doen we het voor. Wanneer het echt succesvol is? Als ook mensen die geprikt zijn ruimschoots meedoen. Als we vóór de zomer 10.000 ingevulde vragenlijsten hebben, is dat een heel mooi resultaat. Zijn er op dat moment 100.000 respondenten, dan is het een doorslaand succes, wellicht mogelijk via guerrilla-marketing. En met buitenlandse deelname is nog veel meer mogelijk, denk ik. Het wordt tijd om duidelijkheid te scheppen — van hoe is het nou met jou, tot hoe zit het nou echt?”
Meer in De Andere Krant: Lees in de krant meer opmerkelijke nieuwsberichten, achtergronden, columns en bijzondere initiatieven en tips in onze SamenLeven rubrieken.
Lees meer en weet meer met een abonnement op De Andere Krant. Nog geen abonnee? Overweeg dan een van onze abonnementen of probeer 6 weken voor € 20 met het proefabonnement en steun de onafhankelijke journalistiek!
Wat je alleen leest in De Andere Krant
Dossiers
