Rusland is het Westen militair de baas
Karel Beckman | Datum: 22 november 2025
President van de Russische Federatie Vladimir Poetin
Russen lanceren dodelijke nieuwe wapensystemen waartegen geen afweer mogelijk is
Rusland heeft het afgelopen jaar het ene na het andere geavanceerde wapensysteem geïntroduceerd — van middellangeafstandsraketten tot langeafstandskruisraketten en kernonderzeeërs waartegen geen afweer mogelijk is, tot AI-gestuurde drones die inmiddels het slagveld in Oekraïne beheersen. “Rusland is het Westen in alle opzichten militair voorbijgestreefd”, stelt ex-CIA-analist Larry Johnson.
Precies een jaar geleden, op 21 november 2024, bezorgde Rusland het Westen een grote schok. Het Russische leger bestookte de Oekraïense stad Dnipro met een nieuw wapen, de Oreshnik, een hypersonische, ballistische middellangeafstandsraket met meerdere, onafhankelijk van elkaar functionerende kernkoppen. De raket had geen nucleaire lading, maar kan daarmee wel worden uitgerust. De Russische president Poetin verklaarde op tv dat de Oreshnik niet te onderscheppen valt. “Er bestaat op dit moment geen verweer tegen een dergelijke raket.”
Het bijzondere aan de Oreshnik is zijn bereik — 3000 tot 5000 kilometer, in combinatie met de snelheid: tien keer de snelheid van het geluid (Mach 10), oftewel 12.000 kilometer per uur. Raketten worden hypersonisch genoemd als ze meer dan vijf keer de snelheid van het geluid halen. Anders dan Rusland en China is de VS, ondanks zijn veel hogere defensie-uitgaven en enorme militair-industrieel complex, er nog steeds niet in geslaagd hypersonische raketten te ontwikkelen.
Hoeveel schade de Oreshnik aanrichtte in Dnipro, is onbekend. De aanval was niet zozeer bedoeld om de oorlog mee te winnen, maar als waarschuwing. Het was het Russische antwoord op aanvallen met Amerikaanse en Britse middellangeafstandsraketten, ATACMS en Storm Shadows, vanuit Oekraïne, verklaarde Poetin. Deze raketten hebben overigens een bereik van slechts 300 kilometer. Eerder dit jaar zei Poetin dat de Russen de Oreshnik inmiddels in massaproductie hebben genomen.
De ontwikkeling van de Oreshnik is ook in een ander opzicht een antwoord op westers beleid. Onder het INF-verdrag uit 1987, gesloten door Ronald Reagan en Michail Gorbatsjov, hadden de twee supermachten zich verplicht geen middellangeafstandsraketten te ontwikkelen. Het verdrag dat een belangrijke bescherming bood voor Europa, werd in 2019 opgezegd door toenmalig president Donald Trump. Volgens Trump hielden de Russen zich niet aan het verdrag.
Bij deze ‘waarschuwing’ van Russische kant bleef het niet. Op 28 oktober volgde een nieuwe schok, toen Poetin bekendmaakte dat Rusland een week eerder een succesvolle test had uitgevoerd met een nieuw wonderwapen: de Burevestnik (‘stormvogel’). Dit is een langeafstandskruisraket die, anders dan de Oreshnik, de VS kan treffen. Sterker, de Burevestnik die in de test 14.000 kilometer aflegde, heeft een vrijwel onbeperkt bereik. Dankzij de unieke nucleaire aandrijving hoeft de raket geen brandstof te tanken. Dit betekent ook dat de Burevestnik maanden in de lucht kan blijven hangen en van ieder punt op aarde kan worden afgevuurd wanneer het commando wordt gegeven.
Volgens de Russische opperbevelhebber Valery Gerasimov is de Burevestnik op geen enkele manier te onderscheppen, ook niet door de Golden Dome (gouden koepel) die Trump wil laten bouwen om de VS te beschermen. Anders dan een ballistische raket die — eenmaal afgevuurd — een vast traject volgt, is een kruisraket — hoewel veel minder snel — zeer wendbaar. Hij kan ook heel laag over de grond vliegen, tot 25 meter, zodat hij vrijwel niet te detecteren is voor radar.
Ook de test met de Burevestnik, die al sinds 2018 in ontwikkeling is, werd door Poetin gebracht als reactie op een westers besluit, namelijk de aankondiging van Trump dat de VS bereid zijn Tomahawk kruisraketten aan Oekraïne te leveren.
Minder aandacht in de pers, maar zeker zo belangrijk, is een derde wapensysteem dat Rusland begin deze maand lanceerde: de Khabarovsk, een nieuwe kernonderzeeër die speciaal is ontwikkeld voor de Poseidon supertorpedo. Wapenexpert Mike Mihajlovic omschrijft dit wapen als volgt: “De Poseidon, in de Russische krijgsmacht aangeduid als 2M39 en bij de Navo bekend als Kanyon, behoort tot de meest raadselachtige en controversiële strategische systemen die de afgelopen jaren zijn ontwikkeld. Hij laat zich niet gemakkelijk in een traditionele categorie plaatsen: noch een conventionele torpedo, noch een bemande onderzeeër, maar een geheel nieuw type autonoom, nucleair aangedreven onderwatervaartuig dat is ontworpen om een zeer grote nucleaire lading te vervoeren. Sommige berichten noemen een kracht van 100 megaton (ter vergelijking: de bom op Hiroshima had een lading van 0,015 megaton). De Poseidon kan bovendien intercontinentale afstanden afleggen op dieptes die hem buiten het bereik van de meeste afweersystemen brengen. Je zou hem hooguit kunnen afstoppen met uitzonderlijk krachtige nucleaire dieptebommen.”
De combinatie Khabarovsk-Poseidon is al omschreven als een doomsday weapon. Het zou in staat zijn tsunami’s te veroorzaken, zo is op sociale media gesuggereerd, hoewel dat volgens Mihajlovic niet klopt. Niettemin zou het effect van een aanval met Poseidon-raketten catastrofaal zijn, waarschuwt hij. “Als zo’n kernexplosie zou plaatsvinden in de monding van de Thames of een paar kilometer buiten de kust, zou er een immense vloedgolf onder water ontstaan. Schepen, kades, energiekabels, tunnels, fundamenten van gebouwen, alles zou worden vernietigd. Een kolossale kolom water zou ontstaan die zou omslaan in een serie enorme golven die op de kust zouden neerslaan en tot gigantische overstromingen zouden leiden. Het aantal slachtoffers zou overweldigend zijn.”
De Oreshnik, Burevestnik en Poseidon tonen aan dat de Russen nadrukkelijk bezig zijn wapensystemen te ontwikkelen waarmee zij zich kunnen verdedigen tegen wat zij beschouwen als westerse agressie. Voor de oorlog in Oekraïne zijn ze niet direct relevant. Die is vooral een drone-oorlog. Maar ook op dit gebied zijn de Russen tegenwoordig de Navo de baas. Oekraïne heeft zich dankzij zijn grote productie van drones heel lang hardnekkig kunnen verdedigen tegen de Russische opmars in de Donbas. Traditionele tanks en artillerie bleken machteloos te staan tegenover de wendbare drones die met hun enorme aantallen het slagveld in Oekraïne beheersen.
Rusland heeft zich snel aangepast. Volgens ex-CIA-analist Larry Johnson produceert Rusland nu meer drones dan alle Navo-landen samen. De Russische drones zijn ook goedkoper en geavanceerder dan de westerse varianten. Onlangs maakten de eerste volledig AI-gedreven Russische drones hun opwachting in Oekraïne. Deze V2U-drones worden aangestuurd door een autonoom AI-systeem, waarmee ze zelf doelwitten kunnen uitzoeken. Dat betekent dat het niet meer mogelijk is via de drone de menselijke bestuurders te vinden en uit te schakelen — die zijn er niet meer. Ook andere nieuwe Russische drones, zoals de Shahed MS001 en Tyuvik drones, maken gebruik van AI.
De Russen hebben in Oekraïne ook veel succes met hun zweefbommen, die regelmatig dood en verderf zaaien onder de Oekraïense militairen. De Oekraïense inlichtingendienst meldde onlangs dat de Russen een nieuwe zweefbom hebben ontwikkeld die een bereik heeft van 400 kilometer. De huidige generatie komt niet verder dan 120-130 kilometer.
Behalve in wapensystemen, heeft Rusland grote vorderingen geboekt in tactisch opzicht. De afgelopen week kondigden de Russen officieel de oprichting aan van een nieuwe tak van de krijgsmacht. Naast leger, marine en luchtmacht, heeft Rusland nu een tak die Unmanned Systems Troops wordt genoemd. Die houdt zich bezig met alle ‘onbemande’ systemen, zoals de drones en zweefbommen. De Russen hebben onder deze noemer een speciale eenheid gevormd, Rubicon genaamd, die de afgelopen tijd het ene na het andere succes boekte in Oekraïne.
De Navo had gehoopt dat de oorlog in Oekraïne Rusland zou verzwakken en misschien wel zou leiden tot de val van Vladimir Poetin. Het tegenovergestelde lijkt te zijn gebeurd. Volgens Larry Johnson is er geen enkel wapensysteem meer waarin het Westen de Russen de baas is. “Trump en de andere Navo-leiders laten zich voortdurend denigrerend uit over de Russen. Ze doen net of de Russen niets kunnen of enorme verliezen lijden. Onzin. De VS zijn niet eens in staat om de Houthi’s te verslaan. Feit is dat de Russen in alle opzichten militair in het voordeel zijn en dat weten ze ook. Ze zijn er niet op uit om het Westen te bestrijden, maar vechten voor hun eigen voortbestaan, hun land en ze zullen voor niemand wijken.”
Dit klinkt bedreigend, maar volgens financieel en geopolitiek analist Alex Krainer is de Russische vooruitgang op militair gebied juist hoopgevend. Het betekent volgens hem dat er net als in de Koude Oorlog een strategisch evenwicht is ontstaan, een wederzijdse afschrikking die het voor beide partijen onmogelijk maakt de ander aan te vallen. Krainer schrijft dat de Britse minister van Defensie John Healy in de zomer van 2024 naar Berlijn reisde, omdat hij samen met de Duitsers wapens wilde ontwikkelen waarmee ze Rusland in één klap konden uitschakelen. Nu de Russen wapens hebben als de Poseidon en de Burevestnik is dat niet meer mogelijk. “Dit betekent niet dat Rusland nu een kernoorlog kan winnen of dat ze dat zouden moeten proberen. Het betekent wel dat de denktank-idioten die beweren dat we een kernoorlog kunnen winnen het debat hebben verloren, en niet zo’n beetje ook.”
GERELATEERD ARTIKEL
Terwijl het front in Oekraïne in snel tempo afbrokkelt, en de Oekraïense bevolking niet meer gelooft in een positieve uitkomst van de oorlog, is de regering in Kiev verwikkeld in een corruptieschandaal. President Zelensky heeft zijn laatste hoop gevestigd op de leiders van de EU.
Het front in Oekraïne lijkt op veel plaatsen volledig in te storten. Nadat Russische troepen onlangs de strategisch belangrijke stad Pokrovsk hadden ingenomen, veroverden ze in snel tempo terrein over de hele frontlinie van 1500 kilometer, van Soemy in het noorden tot Cherson en Zaporizja in het zuiden. Een van de meest verrassende veroveringen vond deze week plaats in Seversk, tot dusver een van de belangrijkste bolwerken in de Oekraïense defensie, waar de Russische troepen de afgelopen jaren meermaals werden teruggeworpen. Van die weerstand is vrijwel niets meer over.
“De dagen van Oekraïne zijn geteld”, stelt ex-CIA-analist Larry Johnson vast. Hij stelt dat de Oekraïeners dit jaar gemiddeld 1335 man per dag verloren, in totaal bijna een half miljoen in 2025 (doden en zwaar gewonden). Elke maand deserteren er tussen de 20.000 en 40.000 man. Oekraïne is volgens Johnson niet in staat deze verliezen op te vangen.
“Ik vermijd liever de term instorting”, zegt geopolitiek analist Mark Sleboda, “maar daar lijkt nu wel sprake van te zijn.” Vooral in Zaporizja gaat het volgens hem erg snel. “In het verleden wisten de Oekraïeners altijd wel een nieuwe verdedigingslinie op te zetten als ze zich moesten terugtrekken, maar dat zie ik nu niet meer. Ze smelten weg. Als je geen mensen meer hebt, dan valt daar met drones ook niet meer tegenop te boksen.”
Volgens Sleboda verschijnen op dit moment veel videobeelden van gebouwen die worden opgeblazen door Russische zweefbommen, met name rond Pokrovsk. “De westerse media erkennen dat de Russen terrein winnen, maar stellen dat ze grote verliezen lijden. Er is niets dat daarop wijst. De Russen weten hun verliezen tot het minimum te beperken.”
“Ik ken niemand meer die gelooft dat Oekraïne, wat het Westen ook doet, in staat is de Russische troepen terug te dringen”, zegt de Oekraïense onderzoeker Marta Havryshko van het Strasser Center for Holocaust and Genocide Studies in de VS in een interview met journalist Glenn Greenwald. “Hoe langer de oorlog duurt, hoe meer doden er zullen vallen en hoe meer land we zullen verliezen.”
Volgens Havryshko is de Oekraïense bevolking woedend over het corruptieschandaal dat is uitgebroken in Oekraïne. Het Ukraine Anti-Corruption Action Center (Nabu) heeft geluidsopnames gepubliceerd waaruit blijkt dat hooggeplaatste regeringsfunctionarissen en relaties van president Zelensky zeker 100 miljoen euro achterover hebben gedrukt. Kwade genius is Zelensky’s zakenpartner en goede vriend Timur Mindich, die in hetzelfde flatgebouw woont als Zelensky en met wie hij in coronatijd zijn verjaardag vierde. Mindich is gevlucht naar Israël. Deze week zijn de minister van Energie, Svitlana Hrinchuk en de minister van Justitite Herman Halushchenko, afgetreden wegens het schandaal. Vice-premier en minister van Nationale Eenheid, Oleksiy Chernyshov, is gearresteerd.
Het anti-corruptiebureau Nabu is door de VS opgezet en wordt door de FBI begeleid. Dat het schandaal nu naar buiten komt, zou erop kunnen duiden dat de Amerikaanse regering van Zelensky af wil. Havryshko stelt dat de populariteit van Zelensky op een absoluut dieptepunt is beland, maar veel mensen durven zich niet te uiten uit angst voor represailles. “Zelensky heeft de verkiezingen afgeschaft, oppositiepartijen ontbonden en kritische media verboden. Wie zijn mond open doet, loopt de kans op persoonlijke sancties, wat betekent dat al je bezittingen worden afgenomen.”
Zelensky heeft zich deze week tot Europese leiders gewend voor financiële steun. Ex-secretaris-generaal van de Navo, Jens Stoltenberg verklaarde dat Europa “juist nu Oekraïne moet helpen”. De Europese landen hebben echter geen middelen meer voorhanden. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen zou het liefst de 200 miljard euro aan bevroren Russische tegoeden in beslag nemen. Die bevinden zich bij het instituut Euroclear in België. Euroclear, dat honderden miljarden aan tegoeden beheert voor landen overal in wereld, heeft gewaarschuwd dat inbeslagname desastreus zou zijn voor de internationale reputatie van de EU, en heeft gedreigd desnoods een rechtszaak tegen de EU aan te spannen om dit te voorkomen.
Europese leiders staan voor de vraag of ze rechtstreeks militair moeten gaan ingrijpen in Oekraïne. Het ene na het andere ‘incident’ wordt aangegrepen om Rusland te beschuldigen van sabotage. Na de diverse incidenten met drones rond vliegvelden die afkomstig zouden zijn van Rusland, worden de Russen nu beschuldigd van het opblazen van een spoorlijn bij Warschau. Twee Oekraïeners zijn gearresteerd, maar zij zouden ‘voor Rusland’ werken. In Polen wordt weinig geloof gehecht aan het verhaal. De voormalige Estse president Toomas Hendrik Ilves heeft de Navo opgeroepen luchtsteun te leveren aan Oekraïne. De Litouwse minister van Buitenlandse Zaken heeft verklaard: “Wij moeten escaleren.”
Wat je alleen leest in De Andere Krant
Dossiers
