“Paniek over pfas in moedermelk onterecht”
Theo Richel | Datum: 14 juli 2026
Fotografie: NataliaDeriabina
Onderzoeker Jaap Hanekamp kritisch over alarmerend onderzoek RIVM
Volgens onderzoek van het RIVM bevat moedermelk in 18 procent van de gevallen te hoge concentraties schadelijke pfas. “Dit is wel schrikken”, meldde de NOS vorige week. Moeders wordt niet afgeraden te borstvoeden, omdat dat nog altijd het beste is voor de baby, maar pfas-coördinator Joke Herremans van het RIVM noemt de uitkomsten “heel confronterend”. Volgens onafhankelijk onderzoeker Jaap Hanekamp vallen de risico’s van pfas echter mee, maar negeert het RIVM zijn geruststellende studieresultaten.
Daar gaan we weer! In 1984 maakte ik voor de VARA televisie een schokkende reportage over de vervuiling van moedermelk met stoffen als dioxine en pcb’s. Die zouden de ontwikkeling van kinderen verstoren, beweerde ik op basis van gebrekkig onderzoek. Zogende moeders rukten de baby’s van hun borst, de Telegraaf berichtte boos over paniekzaaien. Er werd geadviseerd niet langer dan zes weken borstvoeding te geven. Iedereen ‘begreep’: ons nageslacht wordt bedreigd door levensgevaarlijke chemicaliën!
De concentraties van die stoffen zijn sindsdien fors afgenomen door allerlei maatregelen. De vraag is wat daar de zin van was, aangezien we inmiddels weten dat die stoffen helemaal niet zo gevaarlijk zijn als we destijds dachten. Ik bied tegenwoordig mijn excuses aan voor mijn paniekzaaierij van destijds, maar het lijkt alsof de overheid dat nu met pfas nog eens over doet. Op 1 juli plaatste het RIVM een samenvatting op de eigen website van onderzoek onder 1629 vrouwen op 29 verschillende pfas in moedermelk. In 1 op de 5 gevallen zijn te hoge pfas-gehaltes in moedermelk gevonden. De media namen het nieuws gretig over: “In alle moedermelk werden pfas gevonden”, meldde de NOS. De angst zit er goed in: de Provinciale Zeeuwse Courant citeerde onlangs een vrouw die niet meer naar het strand durft vanwege de pfas in de Westerschelde.
Pfas is een groep van wel tienduizend door mensen gemaakte stoffen. Ze worden veel gebruikt, want ze zijn erg nuttig — omdat ze zowel water als vet afstoten en hittebestendig zijn. Ze zijn economisch belangrijk. Het verbod waaraan wordt gewerkt, zal volgens de industrie minimaal 600 miljard aan economische schade kosten en alleen al in Europa duizenden bedrijven om zeep helpen.
