“Engelstalige geheime genootschappen gebruiken occulte middelen om wereldheerschappij te bewerkstelligen”
Ton Jansen | Datum: 22 mei 2026
Kaart van het ‘fonkelnieuwe Europa’, zoals die december 1890 in het Britse tijdschrift Truth is gepubliceerd
Ton Jansen biedt een niet-alledaagse kijk op de situatie in de wereld
Occultisme is het zoeken naar verborgen kennis over spirituele, esoterische of nietzintuiglijke krachten. Een van de formules is de massa voorbereiden op toekomstige gebeurtenissen via populaire cultuur en media.
Politiek en occultisme hebben ogenschijnlijk niets met elkaar van doen. Waar de politiek betrekking heeft op het openbare, uiterlijk zichtbare leven, daar richt het occultisme zich op het onzichtbare domein. Wat slechts weinigen weten, is dat met name in de Engelstalige wereld geheime genootschappen bestaan die gewapend met occulte formules invloed proberen uit te oefenen op de politiek. Een speerpunt van de occultisten is het verhinderen van een samengaan van Duitsland en Rusland. Willen we ons als mensheid van deze invloeden bevrijden, dan dienen we ons bewust te worden van deze verborgen krachten.
Het is vooral dankzij de Oostenrijkse geesteswetenschapper Rudolf Steiner (1861-1925) dat wij ‘gewone mensen’ weet kunnen hebben van de invloed van het occultisme op de politiek. De grondlegger van de antroposofie — de filosofie die wetenschap, kunst en spiritualiteit met elkaar verbindt — onthulde in 1917 dat in bepaalde occulte Anglo-Amerikaanse genootschappen de opvatting gold dat “de toekomst van de wereldontwikkeling aan het Anglo-Amerikaanse volk toebehoort”.1 Volgens Steiner stellen deze groeperingen met behulp van occulte middelen alles in het werk om de wereld te beheersen. Een belangrijk speerpunt is het verhinderen van de verbinding tussen Duitsland en Rusland, omdat een mogelijk samengaan van deze grootmachten op den duur de wereldmacht van Engeland zou kunnen bedreigen.
Het zijn opmerkelijke opvattingen. Waar komen ze vandaan? Zijn ze reëel? En welke invloed hebben zij op de politiek van alledag?
De door Steiner genoemde occulte inzichten gaan terug naar een zekere Charles Harrisson (1855-1923), een relatief onbekende Brits-Amerikaanse occultist. Hij hield in 1893 voor de Berean Society in Londen, een genootschap van christelijke esoterici, een serie van zes lezingen. Harrisson voorspelde daarin dat “het Russische rijk te gronde zal moeten gaan, opdat het Russische volk zal kunnen leven”. Daarmee zou er ruimte komen voor “politieke en economische experimenten in socialisme”. Ook merkte Harrisson op dat de Slavische volkeren “nog in de kinderschoenen staan”, maar dat het “hun lot is om in de toekomst een hoger ontwikkelde civilisatie tot stand te brengen”. Waarbij hij het als de taak van de Engelstalige volken beschouwt om — net als de Romeinen ooit deden bij de ‘barbaarse’ Germanen — als “opvoeder” en “leermeester” van het Russische volk te fungeren.
Harrissons opvattingen komen niet uit de lucht vallen. De Duitse historica Renate Riemeck (1920-2003) onthulde in 1965 in haar boek Midden-Europa dat in 1887 door een kleine groep Britse ‘ingewijden’ rond de prins van Wales, de latere koning Edward VII (1841-1910), in het geheim een toekomstplan voor de twintigste eeuw is ontwikkeld. Dit plan is later door historici de ‘Nieuwe Koers’ genoemd. Centraal in dit plan stond een oorlog tegen de toenmalige grootmachten Duitsland en Oostenrijk-Hongarije. Om deze broederstrijd mogelijk te maken, moest een diplomatieke ‘salto mortale’ worden uitgevoerd: de vroegere aartsvijanden Engeland, Frankrijk en Rusland moesten tot bondgenoten worden omgesmeed, terwijl de vroegere bondgenoten Duitsland en Oostenrijk-Hongarije tot vijanden gemaakt moesten worden. Dit doel werd uiteindelijk bereikt met de geraffineerd tot stand gekomen Triple Entente — een politieke en militaire verstandhouding tussen Frankrijk, Rusland en het Verenigd Koninkrijk — uit 1907.
Wat je alleen leest in De Andere Krant
Dossiers
