Rol Jelle Postma lijkt uitgespeeld na nieuw broddelonderzoek
Mayke Wijnen | Datum: 14 oktober 2026
Videostll: Jelle Postma in het programma Buitenhof
Ex-AIVD’er nu zelf onder vuur na kritisch artikel in EW Magazine
Minister van Binnenlandse Zaken Pieter Heerma (CDA) gaat de werkwijze beoordelen van onder meer Jelle Postma’s Justice for Prosperity (JfP), dat voor de overheid onderzoek doet naar onder andere buitenlandse beïnvloeding. Aanleiding is een kritisch artikel in EW Magazine, dat “een ondoorzichtig netwerk van stichtingen dat zegt op te komen voor de democratie” onderzocht, waaronder JfP. De dagen van oprichter Postma als graag geziene gast bij mainstream talkshows lijken geteld. “Zijn netwerk is nu blootgelegd, hij is damaged goods”, aldus schrijver Jan Bennink, slachtoffer van het broddelwerk van JfP.
Rellen op het Malieveld, protesten bij azc’s, een nieuw alarmerend AIVD-rapport of een documentaire over FVD: steevast werd Jelle Postma in de mainstreammedia aan het woord gelaten om “de betrokkenheid van extreemrechtse groeperingen” te duiden. Als ex-AIVD’er onderzoekt hij met zijn onderzoeksbureau Justice for Prosperity (JfP) voor de overheid “ondermijnende dreigingen” en “verborgen netwerken en actoren die de democratie willen ondermijnen”, wat hem het label opleverde van “expert”.
Nu het thema ‘oorlog’ de laatste maanden nadrukkelijker wordt gepropageerd in de reguliere media, meldde ook Postma zich met een nieuw onderzoek. Begin vorige maand bracht hij op de website van JfP een artikel naar buiten met de ronkende kop Russische ambassade in Den Haag als kanaal voor propaganda en de onderkop En Ongehoord Nederland versterkt de boodschap. Volgens het onderzoek gebruikt de Russische ambassade in Den Haag haar officiële X-account als propagandakanaal en wordt deze boodschap door media, politici en opiniemakers verspreid en versterkt.
Over politici die door Rusland zouden zijn gerekruteerd is JfP vaag. Wel neemt de club rond Postma Ongehoord Nederland en concreet opiniemaker Jan Bennink vol onder vuur, omdat hij veelvuldig boodschappen van het X-account Russian Embassy in NL retweet. “Ruim 50 maal versterkte Jan Bennink, podcastmaker bij Ongehoord Nederland (NPO), de afgelopen maanden de propaganda van de Russische ambassade”, aldus JfP op zijn website. “Actoren zoals Bennink, die deze narratieven stelselmatig overnemen, fungeren als ‘lokale versterkers’ en dienen daarmee direct de doelen van het Kremlin.”
Bennink zelf haalt zijn schouders op: “Er is niks nieuws aan dat onderzoek”, stelt hij tegenover De Andere Krant (zie kader). “Iedereen wist dat al dat ik zeer pro-Russisch ben — daar heb ik ook nooit een geheim van gemaakt.”
De onderzoeken van organisaties zoals JfP worden door de overheid ondertussen wel gebruikt voor het maken van beleid. Uit eerder onderzoek van journalist Willem Koert voor De Andere Krant (zie link), riepen de financiering, opdrachtgevers, belangen en werkwijze vragen op over de onafhankelijkheid van Postma en zijn stichting. Daarnaast schrijft Koert dat “veldonderzoek geen rol van betekenis speelt” bij JfP en dat de rapporten bijna volledig zijn gebaseerd op OSINT (Open source intelligence — het verzamelen, ordenen en analyseren van informatie die openbaar beschikbaar is). “En wel één specifiek type OSINT. JfP doet niet aan open OSINT, maar aan hypothesis‑driven OSINT. De rapporten beschrijven speurtochten en analyses die de theorie moeten bevestigen dat extreemrechtse netwerken actief zijn. Naar verbanden die kunnen wijzen op het tegenovergestelde, is niet gezocht.” Met andere woorden: de onderzoeken van JfP bevestigen een vooraf gekozen politiek narratief, het is een vorm van doelredenering.
Op 23 september publiceerde ook EW Magazine, voorheen Elsevier, een onderzoek naar de werkwijze van JfP en vergelijkbare organisaties. De kop: ‘Ongefundeerde bangmakerij’ over het verval van de democratie. “Met alarmistische rapporten vinden Democratie Monitor en Justice for Prosperity hun weg naar media en politiek. Maar deskundigen kraken de onderzoeksmethoden en de bewijsvoering”, aldus EW Magazine. Daarin komt Wim Voermans, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, aan het woord: “Soms is het voor mij echt een mysterie waarop bepaalde conclusies zijn gebaseerd.” Ook hoogleraar onderzoeksjournalistiek en ex-NCTV’er Nikki Sterkenburg uitte kritiek op de werkwijze. “Als mijn studenten dit soort onderzoeken zouden inleveren als journalistieke of wetenschappelijke productie, dan zou ik ze er een dikke onvoldoende voor geven.”
Het EW-artikel richt zich vooral op JfP, maar noemt ook drie andere zogenoemde ANBI-stichtingen “die ijveren voor een ‘weerbare democratie’: Stichting Weerbare Democratie, Democratie Monitor en Voor Ons Nederland. De organisaties hebben financiële en/of operationele banden met elkaar”, aldus het magazine. Na het lezen van het artikel vroeg BBB-voorman Henk Vermeer in het Tweede Kamerdebat over buitenlandse beïnvloeding van 23 september aan minister van Binnenlandse zaken Pieter Heerma (CDA) welk toezicht het ministerie houdt op de organisaties die het zelf inschakelt voor onderzoek. Heerma bevestigde dat de werkwijze “niet in alle gevallen van voldoende kwaliteit lijkt te zijn. Daar gaan we wel degelijk naar kijken.” Zes organisaties zullen tegen het licht worden gehouden, waarvan JfP er één is. Bennink noemt het artikel van EW Magazine “een geweldig stuk” en denkt dat Postma’s rol nu wel is uitgespeeld. “Zijn netwerk is nu blootgelegd, hij is damaged goods.”
“Ah leuk zeg, Fucking for Virginity heeft een hele studie aan mij gewijd. Eervol.” Jan Bennink reageerde op X cynisch op het onderzoek dat stichting Justice for Prosperity vorige maand over hem publiceerde. De schrijver, dichter en opiniemaker was niet bepaald onder de indruk van het werk van Jelle Postma, die hem ervan beschuldigde “de directe doelen van het Kremlin” te versterken door de tweets van het X-account van de Russische ambassade in Nederland te retweeten. “Ik was er wel door geamuseerd, moet ik zeggen”, laat Bennink tegenover De Andere Krant weten. “Ruim tien jaar geleden werd ik in het NRC als een soort Russisch agent of spion afgeschilderd, toen was ik doodsbang voor de gevolgen. Ik heb al mijn klanten gebeld: “Dit gaat komen, schrik niet.” En nu … tja, het is voor mij niks nieuws meer om een mening te hebben die de macht niet zint. Op een gegeven moment ben je door het koud water heen en begin je erom te lachen.”
Bennink wijst op de inhoud van het onderzoek. “Het gaat helemaal nergens over. Jelle Postma heeft niks ontdekt. Iedereen wist al dat ik zeer pro-Russisch ben — daar heb ik ook nooit een geheim van gemaakt. Er zijn ook geen financiële lijntjes met Moskou of zo, ik rijd niet ineens in een nieuwe Lada. Dát zou nieuws zijn geweest. Nu gaat het over retweetjes. Ik retweet als de lieve lust en inderdaad zitten daar vrij standaard de berichten van de Russische ambassade bij. Puur omdat ik het belangrijk vind dat er ook een ander geluid verspreid wordt dan dat ene narratief dat overal herhaald wordt. Ik heb in totaal minimaal 500.000 tweets achter de kiezen en Jelle Postma … die is al die retweetjes gaan zitten turven. Já! (lacht) Dat is toch wel heel bijzonder. Daar ben ik wel van onder de indruk — hoeveel moeite ze erin hebben gestoken. Als ze dát al doen, wat doen ze dan nog meer? Dan sta je die eerste dag na dat bericht wel even voorzichtig door de gordijnen naar buiten te kijken, op de uitkijk naar zwarte busjes van Glazenwasserij Jansen, die niet in de straat thuishoren. Maar na een dag haal je je schouders erover op. Als ze problemen met me hebben, nou, kom me dan maar halen. Breng me maar binnen voor verhoor.”
Volgens Bennink was het onderzoek van JfP er vooral op gericht om Ongehoord Nederland (ON) te raken, waarvoor hij met Sietske Bergsma de podcast Bergsma & Bennink maakt. ON lag in de periode dat het onderzoek naar buiten kwam — begin vorige maand — onder vuur vanwege een uitzending waarin onder meer werd gezegd dat Hitler bepaalde dingen “heel goed” zei. “Precies op de piek van de informatieoorlog moeten ze hebben gedacht: laten we Bennink en zijn pro-Russische tweets er nog even bij halen. Het is alleen plat op zijn bek gevallen. Het ANP heeft het onderzoek van JfP verspreid en dat is door enkele media op de website gezet, maar het werd op de sociale media verder totaal niet opgepikt.”
Ondertussen ging de tweet met de hashtag ‘Rusland is niet mijn vijand’ wél viraal. “Ik denk dat het anti-Russische narratief in Nederland extreem wordt overdreven”, aldus Bennink. “Ik krijg eigenlijk nooit negatieve reacties op support-tweets van Rusland, behalve van trollen natuurlijk. Mensen hebben helemaal geen zin in oorlog. Die denken ook: je gaat mijn kinderen niet krijgen.”
Wat je alleen leest in De Andere Krant
Dossiers
