Facebook wordt Meta: we dreigen digitale wezens te worden


metaverse facebook
Datum: 2021-11-22
Samen Leven
Ido Dijkstra


Facebook heet sinds eind vorige maand Meta. In werkelijkheid omvat de transitie veel meer dan een naamsverandering. Het bekende techbedrijf met twee miljard gebruikers heeft het startsein gegeven om het sociale netwerk om te vormen tot platform waar virtuele en echte wereld in elkaar smelten. Directeur Mark Zuckerberg benadrukt de ongekende voordelen, maar critici waarschuwen voor de gevaren: hoe meer tijd we digitaal doorbrengen, hoe minder we ons verhouden tot de echte wereld. We dreigen te veranderen in ons ‘digitale ik’.

Een concert bijwonen van je favoriete 
band door alleen een 3D-bril en headset op te zetten. Door de geavanceerde technieken zal de virtuele aanwezigheid bijna niet van echt te onderscheiden zijn. De voordelen zijn overduidelijk: je hoeft geen kaartje te kopen – in de digitale realiteit is een concert immers nooit uitverkocht. Ook het filerijden naar de evenement­locatie, het dure parkeerkaartje, het laffe biertje voor twee muntjes en de vermoeiende terugreis: ze zullen je allemaal bespaard blijven. Volgens Mark Zucker­berg zal dit over vijf tot tien jaar realiteit zijn in het dagelijks leven van miljoenen, misschien wel miljarden mensen in de wereld. 

In de metaverse leven mensen een virtueel bestaan, waarin elementen uit het echte leven worden geïntegreerd. Zo is het bijvoorbeeld mogelijk een internationale vergadering bij te wonen in dezelfde virtuele zaal, zonder dat een van de deelnemers ook maar een kilometer heeft ge­reisd. Je ‘digitale ik’ zal zich uiten in de vorm van een avatar – ofwel een digitale representatie van jezelf. Denk dan niet aan een cartoonavatar zoals we die kennen van spelcomputers. Zuckerberg zet in op avatars die via een slimme bril of projectie als echte mensen van vlees en bloed lijken, net als in de film The Matrix. Met behulp van internet, ‘augmented’ en ‘virtual reality’, artificiële intelligentie en blockchain is deze virtuele manifestatie technisch gezien al mogelijk. Met cryptocurrency – een digitale munt –  kan in de digitale wereld ook gewoon gehandeld worden, wat een enorm potentieel opent voor bedrijven. Veel multinationals hebben daarom al flink geïnvesteerd in Metaverse. Simpel gesteld is de metaverse een virtuele kopie van de echte samenleving. Mark Zuckerberg ziet zijn uitvinding ‘als opvolger of nieuwe versie van het internet’. Mensen over de hele wereld met elkaar verbinden zonder daarbij rekening te houden met de natuurkundige wetten van tijd en afstand.

“ In Metaverse worden ook oogbewegingen en conversaties geregistreerd. Doordat gebruikers in principe lange tijd met Metaverse verbonden zijn, verdwijnt elke privacy en kunnen grote groepen mensen nog verdergaand beïnvloed worden door Facebook en zijn betalende klanten. ”

Gevaren
Deze ontwikkeling is niet zonder gevaar, waarschuwen vele critici. Facebook is de laatste jaren vaak genoeg flink in opspraak geraakt. Onlangs kwam klokkenluider Francis Haugen naar buiten met het statement: “Het bedrijf kiest áltijd voor eigen belang en geld, niet voor wat goed is voor het publiek.” Aangezien Meta de creator van de nieuwe online wereld is, wordt Mark Zuckerberg al spottend de god van Meta genoemd. Professor David Reid van de Hope Universiteit te Liverpool, deskundig op het gebied van artificiële intelligentie: “Er zal in de metaverse enorm veel data verzameld worden en die is buitengewoon waardevol. Degene die de data verzamelt, heeft controle over de volledige realiteit. Daarom is er een enorm systeem nodig om te controleren wat er allemaal met die data gebeurt. Geen enkel bedrijf zou volledige controle moeten uitoefenen, daarvoor zijn de gegevens simpelweg te waardevol.” Ook loert het gevaar van de verslaving. “Mensen zijn nu al verslaafd aan Facebook en het bedrijf zal gerust nog meer persoonlijke informatie roven om ook in deze online wereld een monopoliepositie te creëren,” stelt Haugen in de New York Times. 

De kritiek komt uit alle geledingen van de samenleving. De bekende Amerikaanse komiek Bill Maher is buitengewoon cynisch. Hij vreest ervoor dat mensen de grip op de realiteit van de fysieke wereld steeds meer kwijtraken. “De metaverse zal onze samenleving alleen maar bozer maken. Hoe meer tijd we in de digitale wereld doorbrengen, hoe minder we ons verhouden tot de echte wereld. Dus hoe meer je je terugtrekt in de virtuele, hoe meer je echte sociale vaardigheden aangetast worden, inclusief seks.” Volgens Zuckerberg is dit allemaal niet aan de orde. “Het is niet de bedoeling meer tijd in de wereld van schermen door te brengen, maar de tijd die we erin spenderen beter te laten zijn.” 

Professor Reid ziet zeker de ongekende mogelijkheden die Metaverse potentieel met zich meebrengt, maar stelt dat we maar beter vroegtijdig op de rem kunnen. “Voordat we in een ontwikkeling zitten die we niet meer terug kunnen draaien.” 




 
Wil je alle artikelen lezen?
Koop De Andere Krant bij jou in de buurt, of abonneer nu en krijg elke zaterdag de krant in de bus.
Wil je alle artikelen lezen?
Koop De Andere Krant bij jou in de buurt, of abonneer nu en krijg elke zaterdag de krant in de bus.





AK
Volg Ons:              

©2021 De Andere Krant B.V. i.o., Amsterdam. Alle rechten voorbehouden.